Mgła czy smog? Jak rozpoznać, że powietrze jest zanieczyszczone?

Smog w Krakowie

Mgła czy smog? Zjawiska te wcale nie są bardzo łatwe do rozpoznania. O mgle mówimy, gdy w powietrzu, a dokładniej w przyziemnej warstwie atmosfery, znajduje się skondensowana para wodna. Może ona ograniczać widoczność, a kolorem przypomina rozproszoną biel. Gdy zmienia swoją barwę na szarą, brunatną lub różową, najpewniej mamy do czynienia ze smogiem, czyli połączeniem mgły z zanieczyszczeniami powietrza.

Czym jest mgła?

Mgła powstaje, gdy wilgotne powietrze zostaje schłodzone do punktu rosy, czyli momentu, w którym rozpoczyna się proces skraplania pary wodnej. Mgła sprawia wrażenie białej ze względu na to, że kropelki rozpraszają równomiernie światło na wszystkich długościach fal optycznych. Ogranicza ona widoczność nawet do kilku metrów.

Rodzaje mgły

  • Mgła radiacyjna – to inaczej mgła nocna, która powstaje w wyniku spadku temperatury i wypromieniowania ciepła w bezchmurne niebo nocą. Jeśli wieczorne powietrze jest wilgotne, na przykład z powodu deszczu, to pierwsze promienie słońca ogrzewające grunt, ogrzewają też wilgotne powietrze, co prowadzi do skraplania i powstania mgły.
  • Mgła adwekcyjna – powstaje, gdy ciepłe wilgotne powietrze napływa nad zimne podłoże. Zwana jest również mgłą morską i występuje, gdy ciepłe powietrze w styczności z zimnym podłożem osiąga temperaturę punktu rosy.
  • Mgły mieszane – orograficzne, zwane górskimi, często powstają po deszczu. Występują, gdy podłoże paruje lub kiedy chłodne powietrze napływa nad zbiorniki wodne, które są cieplejsze niż powietrze nad nimi.
  • Frontowe – towarzyszą zderzeniu się ciepłego i zimnego frontu.

Czym jest smog?

Jednym z nienaturalnych zjawisk atmosferycznych, występujących w wyniku działalności człowieka w połączeniu z warunkami pogodowymi, jest właśnie smog. To mieszanina zanieczyszczeń powietrza i mgły. Smog najczęściej utrzymuje się blisko gruntu.

Rodzaje smogu

Smog możemy podzielić na zimowy, zwany londyńskim, który powstaje w wyniku zanieczyszczeń związanych ze spalaniem niskiej jakości opału w piecach grzewczych, przy wysokim zachmurzeniu lub słabych wiatrach i letni, typu Los Angeles związany ze spalaniem paliwa w silnikach samochodowych i nagromadzeniem się produktów spalania w słoneczny dzień.

Mgła czy smog? Najważniejsze różnice

Aby stwierdzić, czy to mgła czy smog, po pierwsze musimy użyć naszych zmysłów. Smog pachnie dusząco, ostro, podczas gdy mgła pachnie jak para wodna. Osadzająca się na twarzy mgła pozostawia wodną neutralną mgiełkę, smog pozostawia wrażenie ciężkości, jakbyśmy użyli pudru.

Smog przybiera barwy od szarej przez brunatną, różową po czarno-białą. Mgła przypomina swym kolorem biel mniej lub bardziej rozrzedzoną.

Smog potrzebuje działalności człowieka, spalania opału lub paliw, prekursorów zanieczyszczenia powietrza. Będzie występował głównie tam, gdzie jest człowiek, chociaż ze względu na jego ogromne nagromadzenie, przepływa on również w tereny, gdzie działalność człowieka nie występuje. Powstanie mgły związane jest wyłącznie ze zmianami pogody.

A jeśli masz nadal wątpliwości, czy na zewnątrz jest mgła czy smog, to skorzystaj z aplikacji mobilnych, które pokazują poziom zanieczyszczeń. Zaufaj też swoim zmysłom – jeśli czujesz nieprzyjemny zapach powietrza, zaczyna drapać cię w gardle lub zaczynasz kaszleć, to sygnał, że masz do czynienia ze smogiem. W takie dni należy nosić maskę antysmogową, gdy przebywasz na tzw. “świeżym powietrzu”. Skutecznie przed smogiem chronią wyłącznie maski antysmogowe, posiadające odpowiednie filtry i certyfikaty.

Warto pamiętać, że smog nie zawsze jest mieszanką mgły z zanieczyszczeniami powietrza. Czasem wysoki poziom zanieczyszczenia utrzymuje się bez jej udziału.